Przejdź do treści

KFRE

O metodzie KFRE

Czym jest KFRE?

KFRE (Kidney Failure Risk Equation) to zwalidowany wzór prognostyczny, który przewiduje ryzyko progresji przewlekłej choroby nerek (PChN) do schyłkowej niewydolności nerek (ESKD) wymagającej dializoterapii lub transplantacji nerki.

Wzór opracowali Tangri i wsp. (2011) na danych 8391 dorosłych z PChN z dwóch prowincji Kanady; następnie zwalidowano go u 721 357 osób z ponad 30 krajów na 4 kontynentach (Tangri 2016). KDIGO 2024 zaleca u osób z PChN G3–G5 stosowanie zewnętrznie zwalidowanego równania ryzyka (takiego jak KFRE) do oszacowania bezwzględnego ryzyka niewydolności nerek (zalecenie 2.2.1, 1A).

Wersja stosowana w kalkulatorze: 4-zmiennowy KFRE (Tangri 2011) z kalibracją dla populacji spoza Ameryki Północnej (Tangri 2016). Równanie KFRE nie zawiera współczynnika rasowego.

Współczynniki ryzyka (HR) innych powikłań PChN w komórce eGFR × ACR pokazuje Mapa ryzyka KDIGO.

Wzór 4-zmiennowy (kalibracja spoza Ameryki Płn., Tangri 2016)

Aktualna wersja KFRE wykorzystuje 4 zmienne: wiek, płeć, eGFR i wskaźnik albumina/kreatynina w moczu (ACR). Przeżycie wyjściowe (baseline survival) 0,9832 (2 lata) i 0,9365 (5 lat) to kalibracja dla populacji spoza Ameryki Północnej (Tangri 2016).

S = −0,2201 × (wiek ÷ 10 − 7,036)

+ 0,2467 × (mężczyzna − 0,5642)

− 0,5567 × (eGFR ÷ 5 − 7,222)

+ 0,4510 × (ln(ACR) − 5,137)

ryzyko 2-letnie = 1 − 0,9832exp(S)

ryzyko 5-letnie = 1 − 0,9365exp(S)

Wiek w latach; mężczyzna – 1, kobieta – 0; eGFR w mL/min/1,73 m²; ACR w mg/g (wartość w mg/mmol kalkulator mnoży przez 8,84); ln – logarytm naturalny.

Populacja walidacyjna

  • eGFR: PChN w kategoriach G3–G5 (Tangri 2016); kohorty kanadyjskie, w których opracowano równanie: eGFR 10–59 mL/min/1,73 m² (Tangri 2011)
  • Wiek: dorośli ≥18 lat
  • Kohorty: 721 357 osób z 31 kohort z ponad 30 krajów na 4 kontynentach; mediana obserwacji 4 lata
  • Dokładność: statystyka C 0,90 dla 2 lat, 0,88 dla 5 lat (Tangri 2016)

Interpretacja wyników

Kalkulator nie przypisuje zaleceń do wyniku i nie ustawia go względem progów. Progi podane w wytycznych KDIGO 2024 (punkty praktyczne 2.2.1–2.2.3) opisano poniżej; KDIGO stosuje je obok kryteriów opartych na eGFR i ACR oraz innych przesłanek klinicznych.

Ryzyko 5-letnie: próg 3–5% (PP 2.2.1)

  • • Wg KDIGO może służyć do ustalenia potrzeby skierowania do nefrologa
  • • <3%: poniżej przedziału progu
  • • 3–5% (włącznie): w przedziale progu
  • • >5%: powyżej przedziału progu

Ryzyko 2-letnie: próg >10% (PP 2.2.2)

  • • Wg KDIGO może służyć do ustalenia czasu rozpoczęcia opieki wielodyscyplinarnej
  • • Wynik równy 10,0% nie przekracza progu

Ryzyko 2-letnie: próg >40% (PP 2.2.3)

  • • Wg KDIGO może służyć do zaplanowania edukacji o metodach i czasu przygotowania do leczenia nerkozastępczego
  • • W tym planowania dostępu naczyniowego i skierowania do transplantacji

Przedział 3–5% z punktu praktycznego 2.2.1 to zakres, w którym systemy opieki ustalają próg skierowania (KDIGO: kryteria skierowania „that include a risk threshold of 3%–5% over 5 years”), a nie osobna kategoria ryzyka. KDIGO 2024 podaje progi, a nie kategorie ryzyka. Kalkulator pokazuje samo ryzyko, wyświetlane z dokładnością do 0,1%.

Co szacuje KFRE

  • • Bezwzględne ryzyko niewydolności nerek (leczenia dializami lub przeszczepieniem nerki) w ciągu 2 i 5 lat
  • • Zastosowania wymienione w KDIGO 2024: organizacja opieki, wcześniejsze wskazanie osób do terapii modyfikujących przebieg choroby, planowanie edukacji o metodach leczenia nerkozastępczego i ustalanie celów opieki

Źródło: KDIGO 2024 (zalecenie 2.2.1 i jego uzasadnienie, punkty praktyczne 2.2.1–2.2.3); Tangri 2016

Walidacja i dokładność

Wyniki walidacji zewnętrznej

Wzór KFRE zwalidowano w niezależnych kohortach na różnych kontynentach; jego dokładność predykcyjna była spójna.

Miara 2-letnie ryzyko 5-letnie ryzyko
Statystyka C (AUC) 0,90 (95% CI: 0,89–0,92) 0,88 (95% CI: 0,86–0,90)
Kalibracja Dobra w kohortach z Ameryki Płn.; w części kohort spoza Ameryki Płn. równanie zawyżało ryzyko. Współczynnik kalibracyjny obniżający ryzyko wyjściowe o 32,9% (2 lata) i 16,5% (5 lat) poprawił kalibrację w 12 z 15 i 10 z 13 takich kohort

Wyniki walidacji: metaanaliza Tangriego i wsp. (JAMA 2016) obejmująca 721 357 pacjentów z 31 kohort międzynarodowych.

Przewaga nad oceną samego eGFR

KFRE przewyższa ocenę opartą tylko na eGFR. Dwóch pacjentów z tym samym eGFR może mieć bardzo różne ryzyko progresji w zależności od wieku i albuminurii. KFRE pozwala na bardziej precyzyjną stratyfikację niż same kategorie KDIGO G3a/G3b/G4/G5.

Przykład (mężczyzna, 60 lat, eGFR 35): przy ACR 30 mg/g ryzyko 2-letnie wynosi ok. 1,2%, a 5-letnie ok. 4,6%; przy ACR 500 mg/g ryzyko 2-letnie ok. 4,3%, a 5-letnie ok. 15,5% (obliczenia tego kalkulatora).

Ograniczenia i zastrzeżenia

  • Zakres eGFR: równanie opracowano i zwalidowano u osób z eGFR poniżej 60 mL/min/1,73 m² (PChN G3–G5). KDIGO 2024 (punkt praktyczny 2.2.4) zaznacza, że równania opracowane dla G3–G5 mogą nie być miarodajne w kategoriach G1–G2. Przy eGFR poniżej 10 mL/min/1,73 m² kalkulator nie podaje wyniku, tak jak kalkulator autorów (kidneyfailurerisk.com).
  • eGFR z profilu: gdy w profilu jest kreatynina, kalkulator używa eGFR z CKD-EPI 2021 zaokrąglonego do liczby całkowitej, tak jak podają go laboratoria i kalkulator eGFR. Wynik można więc odtworzyć w kalkulatorze autorów, wpisując widoczną wartość eGFR.
  • Stabilna funkcja nerek: KFRE nie jest przeznaczony do oceny ostrego uszkodzenia nerek (AKI).
  • Nie uwzględnia niektórych czynników: Wersja 4-zmiennowa nie zawiera wapnia, fosforanów, wodorowęglanów ani albuminy w surowicy; zawiera je 8-zmiennowy KFRE (Tangri i wsp., 2011).
  • Regiony geograficzne: równanie opracowano w populacji kanadyjskiej; w części kohort spoza Ameryki Płn. bez kalibracji zawyżało ryzyko (Tangri 2016).
  • Prognozy indywidualne: Wynik opisuje ryzyko na poziomie populacji; u konkretnego pacjenta rzeczywista progresja może być inna.

Wersja 8-zmiennowa KFRE (dodatkowo: albumina, wodorowęglany, wapń, fosforany) ma nieco wyższą dokładność (statystyka C 0,917 w kohorcie derywacyjnej i 0,841 w kohorcie walidacyjnej, Tangri 2011), ale wymaga więcej danych laboratoryjnych.

Opracowano na podstawie KDIGO 2024, wytycznych towarzystw nefrologicznych oraz publikacji Tangriego i wsp. (stan na kwiecień 2026).

KFRE a wytyczne KDIGO 2024

Wytyczne KDIGO 2024 zalecają stosowanie zwalidowanych równań ryzyka (takich jak KFRE) jako narzędzia wspomagającego decyzje kliniczne:

KDIGO 2024 – zalecenie i punkty praktyczne:

  • Zalecenie 2.2.1 (1A): u osób z PChN G3–G5 zaleca się stosowanie zewnętrznie zwalidowanego równania ryzyka do oszacowania bezwzględnego ryzyka niewydolności nerek.
  • Punkt praktyczny 2.2.1: 5-letnie ryzyko niewydolności nerek 3–5% może służyć do ustalenia potrzeby skierowania do nefrologa, obok kryteriów opartych na eGFR lub ACR i innych przesłanek klinicznych.
  • Punkt praktyczny 2.2.2: 2-letnie ryzyko >10% może służyć do ustalenia czasu rozpoczęcia opieki wielodyscyplinarnej.
  • Punkt praktyczny 2.2.3: 2-letnie ryzyko >40% może służyć do zaplanowania edukacji o metodach i czasu przygotowania do leczenia nerkozastępczego (w tym dostępu naczyniowego i skierowania do transplantacji).

Zalecenia PTD 2026 (rozdz. 19, s. 87–88) nie wymieniają KFRE ani progów ryzyka bezwzględnego. Konsultację nefrologiczną opisują na podstawie eGFR poniżej 60 mL/min/1,73 m² przy podejrzeniu choroby nerek innej niż cukrzycowa, spadku eGFR o co najmniej 5 mL/min/1,73 m² na rok oraz połączenia kategorii G i A (tabela 19.3).

Uwaga

KFRE nie uwzględnia m.in. szybkości progresji, przyczyny PChN ani chorób współistniejących.

Kalkulator online

Oficjalny kalkulator KFRE dostępny jest również na stronie:

Przejdź do oficjalnego kalkulatora KFRE

kidneyfailurerisk.com

Kalkulator referencyjny, wykorzystany do sprawdzenia poprawności naszych obliczeń.

Źródła

Często zadawane pytania

Co oznacza wynik KFRE?
To szacunkowe bezwzględne ryzyko niewydolności nerek wymagającej dializoterapii lub przeszczepienia nerki w ciągu 2 i 5 lat. Kalkulator pokazuje położenie wyniku względem progów z KDIGO 2024: 3–5% w ciągu 5 lat (punkt praktyczny 2.2.1), powyżej 10% w ciągu 2 lat (2.2.2) i powyżej 40% w ciągu 2 lat (2.2.3).
Jak oblicza się KFRE?
Wersja 4-zmiennowa (Tangri 2011) uwzględnia wiek, płeć, eGFR i ACR w moczu. Kalkulator stosuje kalibrację dla populacji spoza Ameryki Północnej (Tangri 2016) z przeżyciem wyjściowym 0,9832 dla 2 lat i 0,9365 dla 5 lat. Równanie nie zawiera współczynnika rasowego.
Dla kogo zwalidowano KFRE?
W metaanalizie Tangriego i wsp. (2016) równanie sprawdzono u 721 357 osób z PChN w kategoriach G3–G5 z 31 kohort; statystyka C wyniosła 0,90 dla 2 lat i 0,88 dla 5 lat. KDIGO 2024 zaznacza, że równania opracowane dla G3–G5 mogą nie być miarodajne w kategoriach G1–G2. Populacje źródłowe obejmowały osoby z przewlekłą chorobą nerek, a nie z ostrym uszkodzeniem nerek.