Przejdź do treści

FLI

O wskaźniku FLI

FLI (Fatty Liver Index)

Wskaźnik FLI (Fatty Liver Index) to prosty, nieinwazyjny wskaźnik opracowany przez Bedogni i wsp. (2006) do przewidywania stłuszczenia wątroby w populacji ogólnej. FLI wykorzystuje cztery łatwo dostępne parametry kliniczne i laboratoryjne.

Y = 0,953 × ln(TG) + 0,139 × BMI + 0,718 × ln(GGT) + 0,053 × OT − 15,745

FLI = (eY / (1 + eY)) × 100

TG = triglicerydy [mg/dL], BMI = wskaźnik masy ciała [kg/m²], GGT = gamma-glutamylotransferaza [U/L], OT = obwód talii [cm]

FLI daje wynik w skali 0–100, gdzie wyższe wartości wskazują na większe prawdopodobieństwo stłuszczenia wątroby.

Interpretacja

Wartość FLI Interpretacja Charakterystyka
< 30 Wyklucza stłuszczenie wątroby Czułość 87%
30–59 Wynik nieokreślony Przedział między progiem wykluczenia (30) a progiem potwierdzenia (60)
≥ 60 Potwierdza stłuszczenie wątroby Swoistość 86%

Badanie Bedogni i wsp. (2006) wykazało, że FLI < 30 wyklucza stłuszczenie wątroby z czułością 87%, natomiast FLI ≥ 60 potwierdza stłuszczenie ze swoistością 86% w porównaniu z ultrasonografią jako metodą referencyjną.

Zastosowanie według autorów

Bedogni i wsp. (2006) opisali FLI jako narzędzie, które może pomóc w wyborze osób do ultrasonografii wątroby i w doborze uczestników badań epidemiologicznych niealkoholowej stłuszczeniowej choroby wątroby (NAFLD; od 2023 r. MASLD). Zaznaczyli, że przed takim zastosowaniem wskaźnik wymaga walidacji w innych populacjach.

Zalecenia PTD 2026 (rozdz. 31) nie wymieniają FLI ani jego progów: rozpoznanie MASLD opierają na stłuszczeniu wątroby stwierdzonym w badaniu obrazowym lub biopsji przy co najmniej jednym kryterium kardiometabolicznym, a jako narzędzie przesiewowe wskazują wskaźnik FIB-4, który ocenia ryzyko włóknienia, a nie stłuszczenie.

Parametry wchodzące w skład FLI

Triglicerydy (TG)

Stężenie triglicerydów w surowicy na czczo (w mg/dL).

Wskaźnik masy ciała (BMI)

Wskaźnik masy ciała – miara ogólnej otyłości.

Gamma-glutamylotransferaza (GGT)

Aktywność enzymu wątrobowego GGT w surowicy (w U/L).

Obwód talii (OT)

Miara otyłości brzusznej. W modelu Bedogniego i wsp. obwód talii miał największy udział w przewidywaniu stłuszczenia, a po nim BMI, triglicerydy i GGT.

HSI (Hepatic Steatosis Index)

HSI to prosty wskaźnik do oceny ryzyka niealkoholowej stłuszczeniowej choroby wątroby (NAFLD).

HSI = 8 × (ALT / AST) + BMI + 2 (dla kobiet) + 2 (dla chorych na cukrzycę)

Wartość HSI Interpretacja
< 30 Stłuszczenie wykluczone
30–36 Wynik niejednoznaczny
> 36 Stłuszczenie prawdopodobne

Ograniczenia metody

  • Nie zastępuje badań obrazowych – FLI jest narzędziem przesiewowym, nie diagnostycznym. W pracy źródłowej stłuszczenie rozpoznawano ultrasonograficznie
  • Nie różnicuje stopnia stłuszczenia – FLI nie określa, czy stłuszczenie jest łagodne, umiarkowane czy ciężkie
  • Nie ocenia zapalenia i włóknienia – FLI nie pozwala odróżnić prostego stłuszczenia (NAFL) od stłuszczeniowego zapalenia wątroby (NASH) ani ocenić stopnia włóknienia
  • Walidacja w populacji włoskiej – oryginalny wskaźnik opracowano w populacji włoskiej; wartości graniczne mogą się różnić w innych populacjach
  • Wpływ alkoholu – FLI nie rozróżnia alkoholowej i niealkoholowej etiologii stłuszczenia wątroby
  • Zależność od GGT – zwiększona aktywność GGT z przyczyn innych niż stłuszczenie podnosi wynik FLI
  • Tylko dorośli – wskaźnik opracowano u mieszkańców Campogalliano (Włochy) w wieku 18–75 lat

Często zadawane pytania

Co oznacza wynik FLI?
FLI przyjmuje wartości od 0 do 100. Według Bedogni i wsp. (2006) wynik poniżej 30 wyklucza stłuszczenie wątroby (czułość 87%), a wynik 60 i więcej je potwierdza (swoistość 86%) w porównaniu z ultrasonografią. Wynik 30–59 jest nieokreślony.
Jak oblicza się FLI?
Najpierw oblicza się Y = 0,953 × ln(triglicerydy [mg/dL]) + 0,139 × BMI [kg/m²] + 0,718 × ln(GGT [U/L]) + 0,053 × obwód talii [cm] − 15,745, a następnie FLI = eʸ / (1 + eʸ) × 100.
Jakie są ograniczenia FLI?
Wskaźnik opracowano w populacji włoskiej i porównywano z ultrasonografią. FLI nie określa stopnia stłuszczenia, nie odróżnia prostego stłuszczenia od stłuszczeniowego zapalenia wątroby (NASH), nie ocenia włóknienia i nie rozróżnia alkoholowej i niealkoholowej przyczyny stłuszczenia. Zwiększona aktywność GGT z przyczyn innych niż stłuszczenie podnosi wynik.
Czym jest wskaźnik HSI?
HSI (Hepatic Steatosis Index, Lee i wsp. 2010) = 8 × (ALT / AST) + BMI + 2 u kobiet + 2 u osób z cukrzycą. Wynik poniżej 30 oznacza wykluczenie stłuszczenia, 30–36 – wynik niejednoznaczny, a powyżej 36 – stłuszczenie prawdopodobne.

Źródła

Krajowym punktem odniesienia są aktualne zalecenia PTD (Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego); poniższe publikacje międzynarodowe pełnią rolę uzupełniającą.