Przejdź do treści

Zaburzenia glikemii

Glikemia 1 h po obciążeniu – stanowisko IDF 2024

W 2024 r. Międzynarodowa Federacja Diabetologiczna (IDF) opublikowała stanowisko, według którego stężenie glukozy w osoczu 1 h po doustnym obciążeniu 75 g glukozy (OGTT) może służyć do rozpoznawania hiperglikemii pośredniej i cukrzycy typu 2. To stanowisko towarzystwa naukowego, a nie kryterium diagnostyczne przyjęte przez PTD lub WHO: zalecenia PTD 2026 (tabela 1.1: terminologia wg WHO 1999 i 2019, ze zmianami) i kryteria WHO 2006/2011 nie obejmują glikemii 1 h. Kalkulator pokazuje wynik IDF osobno i nie zmienia na jego podstawie porównania z progami ADA/PTD ani WHO.

Progi glikemii 1 h po obciążeniu 75 g glukozy według stanowiska IDF 2024
Glikemia 1 h (mg/dL) Glikemia 1 h (mmol/L) Kategoria wg IDF 2024
< 155 < 8,6 poniżej progu (stanowisko nie nadaje tej grupie osobnej nazwy)
155–208 8,6–11,5 hiperglikemia pośrednia (intermediate hyperglycaemia, IH)
≥ 209 ≥ 11,6 cukrzyca typu 2

Progi w mmol/L to równoważniki podane w stanowisku (8,6 i 11,6 mmol/L). Wartość z kalkulatora Matsuda wpisana w mmol/L jest przeliczana mnożnikiem 18,0156 i zaokrąglana do pełnych mg/dL, dzięki czemu 8,6 mmol/L odpowiada 155 mg/dL, a 11,6 mmol/L – 209 mg/dL. Wartość równa progowi należy do wyższej kategorii.

Hiperglikemia pośrednia to w terminologii IDF i WHO zbiorcze określenie stanów między prawidłową glikemią a cukrzycą (obejmuje nieprawidłową glikemię na czczo i nieprawidłową tolerancję glukozy). Dla wyniku ≥ 209 mg/dL [11,6 mmol/L] stanowisko przewiduje potwierdzenie rozpoznania cukrzycy typu 2 w powtórnym badaniu.

Ograniczenia

  • Wynik oznaczony „ADA/PTD” korzysta z progów tabeli 1.1 zaleceń PTD 2026, które są takie same jak progi ADA (glikemia na czczo 100–125 mg/dL, glikemia po 2 h 140–199 mg/dL, HbA1c 5,7–6,4%). Według PTD 2026 do rozpoznania cukrzycy wystarcza jeden nieprawidłowy wynik, z wyjątkiem glikemii na czczo, którą trzeba potwierdzić w dwóch oznaczeniach.
  • Progi glikemii 1 h pochodzą ze stanowiska IDF i nie są kryteriami diagnostycznymi PTD ani WHO. Wyniki IDF i ADA/PTD lub WHO mogą się różnić dla tej samej osoby.
  • Stanowisko opiera się na danych epidemiologicznych, w których glikemia 1 h przewidywała rozwój cukrzycy typu 2 i jej powikłań. Próg 155 mg/dL opisano u osób z prawidłową tolerancją glukozy w OGTT i czynnikami ryzyka cukrzycy.
  • Kalkulator nie służy do oceny OGTT w ciąży: cukrzycę ciążową rozpoznaje się według odrębnych kryteriów (IADPSG/WHO 2013), w których próg glikemii 1 h wynosi 180 mg/dL.
  • Progi dotyczą glukozy w osoczu oznaczonej w laboratorium podczas OGTT z 75 g glukozy. Pomiar glukometrem z krwi włośniczkowej nie jest z nią wprost porównywalny.
  • Wynik pojedynczego badania nie jest rozpoznaniem. Kalkulator pokazuje wyłącznie położenie wpisanej wartości względem progów ze źródła.

Źródła

Często zadawane pytania

Jakie progi stosują zalecenia PTD 2026 i czym różnią się od WHO?
Tabela 1.1 zaleceń PTD 2026 podaje: glikemia na czczo 100–125 mg/dL – nieprawidłowa glikemia na czczo (IFG), glikemia po 2 h w OGTT 140–199 mg/dL – nieprawidłowa tolerancja glukozy (IGT), HbA1c 5,7–6,4% – stan przedcukrzycowy (od edycji 2026), a cukrzyca od 126 mg/dL, 200 mg/dL i 6,5%. To te same progi co w ADA. WHO wyznacza IFG od 110 mg/dL i nie określa stanu przedcukrzycowego na podstawie HbA1c.
Co oznacza wynik glikemii 1 h po OGTT według stanowiska IDF 2024?
Według stanowiska Międzynarodowej Federacji Diabetologicznej (IDF) z 2024 r. glikemia 1 h po obciążeniu 75 g glukozy ≥ 155 mg/dL [8,6 mmol/L] odpowiada hiperglikemii pośredniej, a ≥ 209 mg/dL [11,6 mmol/L] – cukrzycy typu 2. To stanowisko towarzystwa, a nie kryterium przyjęte przez PTD lub WHO, dlatego kalkulator pokazuje je osobno i nie zmienia na jego podstawie klasyfikacji ADA/PTD ani WHO.