BMI i Wskaźniki Antropometryczne
Wprowadź dane pacjenta, aby obliczyć wskaźniki masy ciała (BMI) oraz ryzyko metaboliczne na podstawie obwodów talii i bioder (WC, WHtR, WHR, ABSI, BRI, BAI, % tkanki tłuszczowej).
Płeć *
Pomiary dodatkowe
O wskaźnikach
BMI (Body Mass Index)
Wskaźnik masy ciała obliczany jako stosunek masy ciała (w kg) do kwadratu wzrostu (w metrach). Pozwala na ogólną ocenę masy ciała, ale nie uwzględnia rozkładu tkanki tłuszczowej ani składu ciała.
| Kategoria | BMI (kg/m²) |
|---|---|
| Niedowaga znaczna | < 16.0 |
| Niedowaga umiarkowana | 16.0 – 16.9 |
| Niedowaga lekka | 17.0 – 18.4 |
| Prawidłowa masa ciała | 18.5 – 24.9 |
| Nadwaga | 25.0 – 29.9 |
| Otyłość I stopnia | 30.0 – 34.9 |
| Otyłość II stopnia | 35.0 – 39.9 |
| Otyłość III stopnia | ≥ 40.0 |
Obwód talii (WC)
Bezpośredni pomiar obwodu brzucha pozwalający ocenić otyłość centralną (brzuszną), która jest silniejszym predyktorem chorób sercowo-naczyniowych niż sama nadwaga oceniana BMI.
Mężczyźni (Europid)
- < 94 cm – poniżej progu ryzyka
- 94–101 cm – zwiększone ryzyko
- ≥ 102 cm – znacznie zwiększone ryzyko
Kobiety (Europid)
- < 80 cm – poniżej progu ryzyka
- 80–87 cm – zwiększone ryzyko
- ≥ 88 cm – znacznie zwiększone ryzyko
WHtR (Waist-to-Height Ratio)
Stosunek obwodu talii do wzrostu – prosty wskaźnik przesiewowy z uniwersalnym progiem 0.5 niezależnym od płci. Zasada: „talia powinna być mniejsza niż połowa wzrostu".
| WHtR | Interpretacja |
|---|---|
| < 0.5 | Niższe ryzyko kardiometaboliczne |
| 0.5 – 0.59 | Zwiększone ryzyko |
| ≥ 0.6 | Wysokie ryzyko |
WHR (Waist-to-Hip Ratio)
Stosunek obwodu talii do obwodu bioder – wskaźnik otyłości centralnej. Wartość powyżej progu wskazuje na otyłość brzuszną (androidalną).
Mężczyźni
Próg otyłości brzusznej: ≥ 0.90
Kobiety
Próg otyłości brzusznej: ≥ 0.85
Jak mierzyć obwody?
Obwód talii
- Stań prosto, stopy razem
- Znajdź dolny brzeg żeber i górny brzeg grzebienia biodrowego
- Umieść taśmę w połowie między nimi (zwykle na wysokości pępka)
- Po spokojnym wydechu odczytaj pomiar
- Taśma poziomo, nie uciskając skóry
Obwód bioder
- Stań prosto, stopy razem
- Umieść taśmę na najszerszym miejscu pośladków
- Taśma poziomo, nie uciskając skóry
Ograniczenia
- BMI nie rozróżnia tkanki mięśniowej od tłuszczowej – u osób bardzo umięśnionych może być zawyżony
- U osób starszych BMI może nie odzwierciedlać rzeczywistego ryzyka zdrowotnego
- Progi są populacyjne – indywidualne ryzyko może się różnić
- Dokładność pomiarów obwodów zależy od techniki pomiaru
- Wskaźniki nie zastępują kompleksowej oceny klinicznej
Badania w Polsce
Badanie PONS (Polish-Norwegian Study) przeprowadzone na 12 328 dorosłych Polaków (wiek 37–66 lat) wykazało, że WHtR jest najlepszym wskaźnikiem do identyfikacji ryzyka zespołu metabolicznego w populacji polskiej. Optymalne progi wynosiły 0.56 dla mężczyzn i 0.54 dla kobiet, zbliżone do uniwersalnego progu 0.5.
Źródło: Kowalski M, et al. Nutrients 2019;11(11):2598
Źródła
- WHO Technical Report Series 894. Obesity: preventing and managing the global epidemic. 2000. Podstawowa klasyfikacja BMI wg WHO
- WHO Expert Consultation. Waist Circumference and Waist-Hip Ratio: Report of a WHO Expert Consultation. 2011. Progi obwodu talii i WHR wg WHO
- Ashwell M, et al. Waist-to-height ratio is a better screening tool than waist circumference and BMI for adult cardiometabolic risk factors. Obesity Reviews 2012;13:275–286. Meta-analiza WHtR vs BMI vs WC
- Ashwell M, Gibson S. A proposal for a primary screening tool: 'Keep your waist circumference to less than half your height'. BMJ Open 2016;6:e010159. WHtR jako proste narzędzie przesiewowe
- Kowalski M, et al. The Usefulness of Anthropometric Indices to Identify the Risk of Metabolic Syndrome. Nutrients 2019;11(11):2598. Badanie PONS – walidacja w populacji polskiej
- Polskie Towarzystwo Diabetologiczne. Zalecenia kliniczne dotyczące postępowania u osób z cukrzycą 2025. Polskie wytyczne diabetologiczne